Kanada Türk Galvaniz Sacta Vergileri Uzattı

Kanada, Türkiye menşeli korozyona dayanıklı çelik sac (galvaniz / COR) ürünlerine yönelik ticaret savunması önlemlerini yeniledi. Bu gelişme, Türk yassı çelik sanayisinin Kuzey Amerika pazarındaki erişimini önümüzdeki yıllarda da sınırlayacak nitelikte.

Karar, Kanada'nın 2020'den bu yana uyguladığı vergilerin süresinin dolması nedeniyle yürütülen kapsamlı bir "süre sonu incelemesi" (expiry review) sürecinin sonucu olarak açıklandı. Türkiye ile birlikte Vietnam da önlemlerin kapsamında yer alıyor.

Giriş

Korozyona dayanıklı çelik sac; galvanizli ve kaplamalı yassı ürünleri kapsayan, otomotivden beyaz eşyaya, çatı-cephe sistemlerinden inşaat profillerine kadar geniş bir kullanım alanına sahip yüksek katma değerli bir çelik grubudur. Türkiye, bu segmentte önemli bir ihracatçı konumunda olduğu için Kanada gibi pazarlarda uygulanan ticaret önlemleri doğrudan sektörün ihracat performansını ilgilendiriyor.

Kanada'nın söz konusu ürünlere yönelik anti-damping ve telafi edici vergi uygulaması ilk olarak 16 Kasım 2020 tarihinde yürürlüğe girmişti. Bu tür önlemler kural olarak beş yıllık süreyle sınırlıdır; sürenin dolmasına yakın, önlemin kaldırılması halinde yerli sanayinin yeniden zarar görüp görmeyeceği incelenerek uzatılıp uzatılmayacağına karar verilir.

Gelişme

Süreç, Kanada Uluslararası Ticaret Mahkemesi'nin (CITT) Eylül 2025'te süre sonu incelemesini başlatmasıyla resmen açıldı. Kanada Sınır Hizmetleri Kurumu (CBSA), incelemenin damping ve sübvansiyon ayağını yürüttü ve 6 Şubat 2026'da belirlenimini açıkladı: önlemlerin kaldırılması durumunda Türkiye ve Vietnam menşeli ürünlerde dampingin, Türkiye menşeli ürünlerde ise ayrıca sübvansiyonun devam etmesinin veya yeniden ortaya çıkmasının muhtemel olduğu sonucuna varıldı.

Bu belirlenimin ardından CITT, yerli sanayiye zarar boyutunu değerlendirdi ve önlemlerin devamı yönünde karar verdi. Karara ilişkin gerekçeli açıklama Temmuz 2026'da kamuoyuyla paylaşıldı; mahkeme, önlemlerin sona ermesinin "Kanada'daki yerli sanayi için zararın yeniden ortaya çıkmasıyla sonuçlanmasının muhtemel olduğu" değerlendirmesini yaptı. Böylece vergiler yeni bir beş yıllık döneme taşınmış oldu ve uygulamanın CBSA tarafından sürdürülmesine devam edilecek.

Önlemin kapsamı geniş: karar, farklı gümrük tarife pozisyonlarında sınıflandırılan çok sayıda korozyona dayanıklı yassı çelik ürününü içeriyor. Sektör kaynaklarına göre Türkiye menşeli ürünlerde firma bazında değişen anti-damping vergileri yaklaşık %0 ile %26 aralığında, telafi edici (sübvansiyon karşıtı) vergiler ise sınırlı bir bantta uygulanıyor; Vietnam menşeli ürünlerde ise anti-damping oranlarının belirgin biçimde daha yüksek seviyelere çıkabildiği belirtiliyor. Firmaya özel oranlar önemli farklılıklar gösterebildiği için ihracatçıların kendi tarife sınıflandırmalarını ve firma bazlı oranlarını resmi belgeler üzerinden teyit etmesi kritik önem taşıyor.

Uzman Yorumu — Gelişmenin sektör üzerindeki olası etkileri

Bu karar, tek başına dramatik bir kırılma yaratmasa da, Türk yassı çelik ihracatçıları açısından yapısal bir baskının kalıcılaştığına işaret ediyor. Kanada pazarı, hacim olarak Türkiye'nin en büyük çelik ihracat pazarlarından biri olmasa da, korozyona dayanıklı sac gibi yüksek katma değerli segmentte kaybedilen her pazar, kâr marjı ve ürün karması açısından hissedilir bir maliyet anlamına geliyor.

Daha geniş çerçeveden bakıldığında bu gelişme, son dönemde giderek yoğunlaşan küresel ticaret savunması dalgasının bir parçası olarak okunmalıdır. Avrupa Birliği'nin korunma önlemi kotalarını daraltması ve kota dışı vergileri yükseltmesi, çeşitli ülkelerin anti-damping soruşturmalarını sürdürmesi ve Kanada'nın bu uzatma kararı; Türk ihracatçıların aynı anda birden fazla pazarda benzer engellerle karşılaştığını gösteriyor. Piyasa değerlendirmelerine göre bu tablo, ihracatın belirli pazarlara yoğunlaşması yerine coğrafi çeşitlendirmeye ve katma değerli ürünlerde farklılaşmaya olan ihtiyacı güçlendiriyor.

Sektörel Etkiler

Galvaniz ve kaplamalı sac üreticileri: Kanada'ya yönelik satışlarda vergi yükünün süreceği; firma bazlı oranı düşük olan üreticilerin göreli avantajını korurken, yüksek orana tabi üreticilerin pazardan fiilen dışlanma riskiyle karşı karşıya kalabileceği değerlendiriliyor.
Yassı çelik / HRC-CRC zinciri: Korozyona dayanıklı sac, sıcak ve soğuk haddelenmiş rulodan üretilen bir alt segment olduğu için üst zincirdeki talebe de dolaylı yansımaları olabilir.
İhracat yönü: Kuzey Amerika'da daralan alan, ihracatçıları Körfez, Kuzey Afrika ve iç piyasaya yönelmeye teşvik edebilir; bu da bu pazarlardaki rekabeti ve fiyat baskısını artırabilir.
İç piyasa ve nihai kullanıcılar: İhracat pazarlarında sıkışma, iç piyasada arz bolluğu ve fiyat rekabeti anlamına gelebilir; bu durum inşaat, otomotiv ve beyaz eşya gibi galvaniz sac tüketen sektörler için maliyet avantajına dönüşebilir.
Uyum yükü: İhracatçıların gümrük tarife sınıflandırması, menşe belgelendirmesi ve firma bazlı oran takibi konusunda idari yükünün artması bekleniyor.

Sonuç

Kanada'nın korozyona dayanıklı çelik sacta Türkiye ve Vietnam'a yönelik önlemleri uzatması, Türk çelik sektörü için sürpriz olmayan ancak stratejik açıdan dikkate alınması gereken bir gelişmedir. Kısa vadede sektörün toplam ihracatı üzerinde sınırlı bir etki beklense de, orta vadede küresel ölçekte artan korumacılığın Türk yassı çelik sanayisini pazar çeşitlendirmesi, katma değerli ürünlere yönelme ve karbon ayak izi (CBAM benzeri düzenlemeler) gibi başlıklarda daha proaktif olmaya zorlayacağı görülüyor. İhracatçıların, ilgili resmi belgeler üzerinden kendi ürün ve firma bazlı yükümlülüklerini yakından takip etmesi önem taşıyor.

Kaynaklar

Editör Notu: Bu içerik, birden fazla güvenilir ulusal ve uluslararası kaynağın karşılaştırmalı analizi sonucunda hazırlanmış özgün bir sektörel değerlendirme olup yalnızca bilgilendirme amacı taşımaktadır.

Kanada, Türkiye Menşeli Galvaniz Sacta Anti-Damping ve Telafi Edici Vergileri Uzattı